Khi người dân tham nhũng Reviewed by Momizat on . Nếu quan chức phải lo giấu của cải, rửa tiền khi tham nhũng, thì các tư nhân làm giàu qua sự chiếm đoạt các tài sản công lại được trưng bày và vinh danh trên nh Nếu quan chức phải lo giấu của cải, rửa tiền khi tham nhũng, thì các tư nhân làm giàu qua sự chiếm đoạt các tài sản công lại được trưng bày và vinh danh trên nh Rating:
>>Trang chủ » Khu Vườn Của Alan » Khi người dân tham nhũng

Khi người dân tham nhũng

Nếu quan chức phải lo giấu của cải, rửa tiền khi tham nhũng, thì các tư nhân làm giàu qua sự chiếm đoạt các tài sản công lại được trưng bày và vinh danh trên nhiều mạng truyền thông, hãnh diện với những chiến lợi phẩm.

Khi người dân tham nhũngTrong một cuộc mạn đàm với các viên chức cao cấp của thành phố Hồ Chí Minh về vấn đề mỹ quan của thành phố và việc bảo vệ môi trường sinh hoạt của người dân, tôi đã đưa ra một đề nghị mà tôi dám bảo đảm là hoàn toàn không tốn kém gì cho ngân sách và sẽ làm thành phố tươi đẹp gấp trăm lần hiện nay. Trên hết, giải pháp này có thể thực hiện và hoàn tất chỉ trong vài tháng. Mọi người đều hào hứng lắng nghe.

Tôi tiếp tục, “Hiện nay tôi chắc đến 95% hè đường của thành phố đang được chiếm dụng một cách phi pháp để làm bãi đậu xe máy, nơi bán hàng rong, hoặc là chỗ để lấn đất từ nhà riêng… Nếu tất cả hè đường đều được dọn sạch, quang đãng và để dành cho người bộ hành như mọi thành phố văn minh khác khắp thế giới, bộ mặt của thành phố Hồ Chí Minh sẽ đổi khác hoàn toàn: cảnh quan sẽ đẹp hơn, đường phố sẽ trật tự hơn và ô nhiễm từ tiếng động và không khí sẽ ít hơn.”

Một quan chức thắc mắc, “Nhưng chúng ta sẽ xử lý thế nào với chỗ đậu xe cho cả triệu chiếc xe máy? Và ảnh hưởng đến việc mưu sinh của các bạn hàng rong sẽ như thế nào?

Tôi giải thích là cả trăm ngàn mặt tiền căn phố đang được để trống; cho nên, các chủ nhà này sẽ biến chúng thành những bãi đậu xe có trả tiền, đem thêm một số lợi tức cho rất nhiều người. Thực ra, hiện nay, các tay thầu tư nhân đã chiếm dụng bất hợp pháp các lề đường để làm chỗ đậu xe có trả tiền và ăn chia lại với các quan chức của khu phố. Chúng ta chỉ bắt các người sử dụng xe máy phải cho xe vào trong để làm sạch hè đường.

Còn vấn đề các bạn hàng rong, những thành phố như Bangkok hay Kuala Lumpur đều có những khu thương mại rẽ tiền do các tư nhân đầu tư xây dựng, không hề thiếu chỗ để buôn bán. Các khu thương mại này sẽ cải tiến điều kiện vệ sinh công cộng cũng như gia tăng chất lượng của mỗi món hàng nhờ sự kiểm soát hữu hiệu hơn của cơ quan công lực.

Một ảnh hưởng rất tích cực nữa là khi gặp khó khăn và tốn kém trong việc gửi xe, người dân sẽ ít dùng xe máy hơn và quay về với các phương tiện giao thông công cộng hay tản bộ. Việc này sẽ giảm bớt ô nhiễm về không khí, về tiếng động cũng như nạn kẹt xe.

Tuy nhiên, đề nghị này đã không đi xa hơn vì vị quan chủ tọa đã phán quyết, “Đây là một giải pháp không thực hiện được.” Khi tư duy đã buộc chặt vào một kết luận, trước khi có nghiên cứu và tranh luận sâu rộng, thì mọi sáng tạo chỉ là một vận động hoàn toàn vô ích.

Vỉa hè bị chiếm dụng phi pháp, biến thành bãi gửi xe.
Vỉa hè bị chiếm dụng phi pháp, biến thành bãi gửi xe.

Nhưng vấn đề chiếm dụng phi pháp hè đường này của mọi tầng lớp nhân dân hé lộ một vấn nạn lớn hơn của Việt Nam: Đó là sự tham nhũng của chính những người đang mang quyền làm chủ đất nước. Chuyện tham nhũng của quan chức đã gây rất nhiều tranh cãi trên trên khắp các mạng truyền thông, nhưng không mấy ai buồn nhắc đến một sự nhũng lạm còn tốn kém cho tài sản quốc gia gấp ngàn lần từ phía tư nhân và người dân thường.

Nhưng với người dân, nếu họ không có quyền lực gì thì làm sao xếp hạng các hành vi của họ vào loại tham nhũng?

Trước hết, theo định nghĩa của danh từ, “tham nhũng” là một hành xử thiếu đạo đức và lương thiện, lạm dụng chức vụ, quyền lực hay tình thế để chiếm đoạt tài sản hay lợi ích công cộng một cách phi pháp. Như vậy, dù không có chức vụ hay quyền lực, nhưng nếu người nào dựa trên tình thế để chiếm đoạt tài sản công, người ấy cũng phải được coi như là một tội phạm hay đồng lõa tham nhũng.

Tội trốn thuế cũng có thể được coi là tham nhũng vì một phần thu nhập đáng lẽ phải nộp vào ngân sách nhà nước thì đã được cho vào túi riêng.

Ô nhiễm môi trường làm hư hại tài sản công để làm lợi cho thu nhập của mình cũng là một hình thái tham nhũng.

Các chiếm đoạt này không chỉ ngưng lại ở hè đường các thành phố. Những tài sản công từ một vật dụng nhỏ nhoi như chiếc kẹp giấy tờ hay bút chì trong văn phòng, trường học… đến những thửa đất lớn lao cạnh biển hay sông hồ đã được chính người dân thỏa hiệp với quan chức để phân chia làm tài sản riêng của mình.

Chuyện phá rừng, khai thác khoáng sản lậu để bán ra nước ngoài, hay chuyện toa rập để hạ giá cổ phiếu của các công ty quốc doanh trước khi mua lại… là những hành vi hoàn toàn do tư nhân đạo diễn và lợi dụng.

Nếu quan chức phải lo giấu của cải, rửa tiền khi tham nhũng, thì các tư nhân làm giàu qua sự chiếm đoạt các tài sản công lại được trưng bày và vinh danh trên nhiều mạng truyền thông, hãnh diện với những chiến lợi phẩm từ máy bay riêng đến siêu xe đến các chân dài.

Hiện tượng “cổ phần hóa” hay “biến tài sản công thành riêng”, nhập khẩu từ Đông Âu và Trung Quốc, đang được mọi người dân, từ nghèo đến giàu coi như là một trò chơi thú vị, phải thắng bằng mọi giá.

Khi sự nhũng lạm đã trở thành thói quen và chấp nhận khắp nơi, thì tài sản công sẽ còn biến mất dài dài vào các túi tham không đáy của xã hội.

Tôi cho sự tham nhũng này còn đáng sợ hơn nạn tham nhũng dựa trên chức quyền vì gốc rễ của hình thái tham nhũng này bám chặt vào tư duy của người dân và không được ai coi như một vấn đề cần giải quyết.

Nếu mỗi một mét vuông đất ở thành phố Hồ Chí Minh có giá trung bình là 30 triệu đồng và diện tích hè đường chỉ 1% của toàn thành phố (2.095km2­­­), thì tổng số tài sản công bị chiếm đoạt đã lên đến 600 ngàn tỷ VND hay 30 tỷ USD. Nếu tính hết tất cả hè đường của các tỉnh thành toàn quốc, con số này phải lớn gấp ngàn lần các con số tham nhũng từ chức quyền. Và nếu chúng ta cộng luôn những nhũng lạm khác về đất đai, tài sản, cũng như các hồ sơ gian dối về trợ cấp xã hội, dự án công của người dân?

Theo giáo sư James Garfield (1877), nguồn gốc của mọi tham nhũng bắt đầu từ 2 tư duy: lòng tham của con người luôn luôn muốn có “những bữa ăn miễn phí” và sự bất tuân pháp luật hay sự coi thường lợi ích xã hội một cách đại trà.

Tư duy thứ nhất là quan điểm “miễn phí” (something for nothing), không những chỉ phổ biến tại Việt Nam mà còn hiện diện trên mọi quốc gia giàu nghèo. Âu Mỹ nổi tiếng với những chương trình xã hội lấy tiền thuế của người dân có thu nhập để trả tiền cho những kẻ ăn không ngồi rồi. Những lạm dụng về trợ cấp xã hội, thất nghiệp, y tế, nhà ở, thực phẩm… đã được báo động hằng ngày trên các mạng truyền thông Âu – Mỹ. Tuy nhiên, số người dân nghèo luôn luôn nhiều hơn số người giàu nên các chính trị gia Âu – Mỹ vẫn phải tiếp tục các chương trình này để kiếm phiếu từ cử tri.

Cũng vì sự tiêu xài quá mức cho các chương trình xã hội mà các chính phủ Hy Lạp, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha… gây quá nhiều nợ nần và phải cắt bớt ngân sách. Nhưng tinh thần miễn phí đã ăn sâu vào trí não của người dân nên các cuộc biểu tình tại các nơi này để phản đối việc cắt ngân sách sẽ tiếp tục dài dài trong nhiều năm tới.

Dù sao, ở trường hợp này, sự chiếm đoạt tài sản công để chia riêng cho một thiểu số vẫn nằm trong khuôn khổ luật pháp.

Khai thác khoáng sản lậu cũng chính là một dạng tham nhũng.
Khai thác khoáng sản lậu cũng chính là một dạng tham nhũng.

Còn tư duy bất tuân pháp luật và coi thường lợi ích xã hội thì hiện rõ tại các quốc gia có dân trí thấp kém hơn. Tại các nơi này, người dân dùng đủ mọi cách để chiếm dụng tài sản công bằng đủ mọi hình thức và phương tiện, bất chấp đến pháp luật cũng như hậu quả tai hại cho xã hội. Nhỏ nhất thì chỉ là xả rác bừa bãi, ăn cắp cây cảnh của công viên, dán biểu ngữ quảng cáo ở cột đèn hay “cầm nhầm” một vài món đồ ở thư viện, bệnh xá. Nặng hơn một chút là bầy bán hàng rong tại cầu đường, hè phố, sử dụng công xa hay kho bãi chính phủ vào mục đích riêng, hay lấy trộm vật liệu và thiết bị tại các công trường xây dựng của nhà nước.

Và như đã nói ở trên, tệ nhất là nạn chiếm đất công hay phá rừng, khai thác khoáng sản lậu, mánh mung để mua tài sản công với giá rẻ, lobby (vận động cửa hậu) để có đặc quyền đặc lợi cho mình và phe nhóm mình… Tư duy này phát triển mạnh khi chúng đi đôi với một cơ chế chính trị phức tạp, dễ bị lạm dụng bởi quan chức cũng như người dân.

Nhiều người Việt khi đến Âu – Mỹ đã ngạc nhiên khi thấy mọi người lái xe kiên nhẫn chờ đèn xanh trước khi vượt qua ngã tư, dù giữa đêm khuya vắng vẻ, không có một chiếc xe nào qua lại trên khúc đường. Chuyện vượt đèn đỏ ngay cả khi xe trái chiều đang tấp nập trong giờ cao điểm là chuyện bình thường ở xã hội Việt. Sự tôn trọng pháp luật ngay cả khi không có cảnh sát công an hiện diện, hay không có nguy cơ bị bắt giữ, phải ăn sâu vào tâm trí của người dân để xã hội có một chuẩn mực đạo đức tối thiểu. Vì thực sự, đạo đức và dân trí của một xã hội là một tổng hợp đạo đức và dân trí của từng cá nhân. Sự thay đổi tư duy và thói quen của mỗi người dân thường là bước khởi đầu và điều kiện tất yếu cho một xã hội văn minh, lành mạnh và hài hòa.

Khi người dân trách cứ các quan chức về tham nhũng, mọi người trong chúng ta phải hỏi lại chính mình là sự trong sạch và đạo đức cá nhân mình đã thể hiện đầy đủ chưa? Bởi vì nói cho cùng, khi chẩn bệnh, chúng ta phải phân biệt đâu là gốc rễ của căn bệnh và đâu là biến chứng. Cả trăm năm trước, Von Goethe đã hiểu rằng, “chính phủ tốt nhất là khi họ để người dân tự cai quản mình.” (The best government is that which teaches us to govern ourselves.) Bởi vì người dân luôn luôn xứng đáng với chính phủ mình đã chọn, dù bằng lá phiếu hay bằng sự thờ ơ.

ALAN PHAN

Bình luận (38)

  • Khang Ninh

    Con thấy đề tài này chú viết rất hay, đây là vấn đề mà tụi con đã từng thảo luận trên vỉa hè cũng như trên lớp. Nhưng chưa bao giờ có được câu kết cho vấn đề, luôn bế tắt. Có phải luật của chúng ta còn quá nhẹ chăng? Con nhớ câu này của 1 anh học luật nói “có luật để lách luật”. Một người trẻ như tụi con cũng băn khoăn không biết đất nước mình bao giờ mới tiến bộ, phát triển như những con Rồng châu Á khác. Nước chúng ta có cần chăng một Trần Quang Diệu, Đặng Tiệu Bình… Dám nghĩ dám làm vì sự phát triển của đất nước mà dám từ bỏ những lợi ích mình cần có.
    Con hy vọng chú sẽ có những cái nhìn về đất nước mình nhiều hơn. Cho tuổi trẻ chúng con sáng suốt hơn. Không có “u mê trong tuyệt vọng”.
    Mong được cùng trao đổi ý kiến với chú!

    Reply
    • Xinh

      Bạn nên nhớ điều này ‘Tham nhũng là cha đẻ của mọi loại tội ác cũng như những vấn nạn khác’.

      Reply
  • quân

    Tôi cũng đã nhiều lần nghĩ về việc các quan chức cứ kêu ca là không biết giải quyết tình trạng giao thông ở các thành phố lớn hiện nay, trong khi không ai nhìn thấy điều căn cơ của nó chính là việc các công trình giao thông bị chiếm làm của riêng quá nhiều: nào là cho thuê vỉa hè (trong khi nó chẳng phải là của mình), bố trí các chỗ đậu xe cá nhân…Chính việc không trả lại cho đường phố chức năng chính của nó làm cho giao thông càng ngày càng tắc. Ngoài ra việc không có chỗ đỗ xe thì người dân bắt buộc phải sử dụng xe buýt. Và nguyên nhân của việc này chính là lợi ích của các cá nhân, và tầm nhìn của các quan chức. Mong tác giả gửi bài viết cho Việt Nam Net, cho Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải, Thủ tướng để có thể giải quyết được bài toán giao thông hiện nay ( cũng như đi theo nó là rất nhiều vấn đề xã hội khác)

    Reply
  • Hồng Quang

    Rất khó nếu xét đoán “cực đoan”.
    Bản thân Ts. cũng phải thông cảm khi nói “Tuy nhiên, số người dân nghèo luôn luôn nhiều hơn số người giàu nên các chính trị gia Âu – Mỹ vẫn phải tiếp tục các chương trình này để kiếm phiếu từ cử tri”. Các quan chức ta cũng rất cần số đông, nhất là khi tấm gương họ nêu còn “mờ mờ, tỏ tỏ”.
    Nếu có hy vọng thì chỉ ở chỗ: Quan chức ta rất mạnh trong bài toán “Thử và Sai”. Họ luôn sẵn sàng thử nghiệm và chấp nhận … cho số đông trả giá. Vấn đề chỉ là nếu ảnh hưởng đến GHẾ thì… đừng đòi hỏi gì nhiều

    Reply
  • Tung Nguyen

    Bài này TS viết rất hay và rất hợp với suy nghĩ của cháu.
    Quan điểm của cháu là tất cả xuất phát từ dân trí. Dân trí được nâng cao đến đâu thì các vấn đề bức xúc trong xã hội sẽ dần được gỡ bỏ (nhưng không bao giờ hết được)
    Mọi người thường lên án các quan chức / lãnh đạo của mình nhưng họ không bao giờ kiểm điểm xem bản thân mình đã đúng hay chưa?
    Lấy ví dụ đơn giản nhất là việc CSGT luôn bị coi là những kẻ ăn tiền, tham lam và là cái đinh trong mắt người dân. Nhưng thực sự thì chính những người tham gia giao thông lại là những người chủ động “mua” CSGT, vừa để được lợi cho họ về tiền phạt, vừa đỡ phiền phức. Thế nhưng, ở một lúc nào đó, chỗ khác, họ lại cật lực lên án CSGT, cứ như thể họ bị lực lượng này bóc lột vậy…
    “Tiên trách kỷ, hậu trách nhân” … Lời các cụ dạy ai cũng thuộc nhưng chưa hẳn là đã hiểu!

    Reply
  • N.V.K

    Cái nhìn của một trí thức lớn-Bác Alan! Cảm phục!
    Từ đâu mà mà đạo đức,lương tâm,ý thức,hành vi….(Tóm lại tôi nghĩ là văn hóa của nước Nam ta hiện nay và ngày càng tệ hơn.hixchix….) của cả xã hội như vậy???

    Reply
  • Trần Hoàng Đăng

    “tiên trách kỷ, hậu trách nhân” – bây giờ đi đâu cũng nghe người người chém gió, nhà nhà chém gió bảo ông nọ ông kia tham ô hối lộ thế này thế nọ, cảnh sát tệ thế này thế nọ, luật dở thế này thế nọ,… nhưng ra đường gặp đèn đỏ thì vẫn vượt, thấy thằng nào chờ đèn đỏ thì bảo đi đi để ông còn đi, tệ nữa thì chửi bậy, văng tục tùm lum. Con nhớ có bài báo viết Hà Nội là một đô thị với văn hóa Làng, chủ yếu do người dân với tư duy nông thôn cố hữu khi lên thành phố làm việc và học tập vẫn giữ lại những tư duy đó. Dần dần, bộ phận dân du nhập này lấn át nét văn hóa của người Tràng An xưa tạo nên một văn hóa rất “độc đáo” như ở Hà Nội.
    Dù sao con cũng phải thú thực với chú, trong nhiều điều chú nói, mặc dù con cố gắng nhưng vẫn vi phạm một vài điều (nhưng có thể nhiều lần) Con hứa với chú Alan con sẽ sửa đổi, vì chính con và vì một Việt Nam tiến bộ hơn
    Con cảm ơn chú

    Reply
    • Trung

      ” Vì chính con và vì một Việt Nam tiến bộ hơn ” rất hay nhưng….
      Để đóng góp cho sự tiến bộ này, bạn không nên vơ đũa cả nắm, phân biệt nông thôn thành thị như vậy, bao giờ tư tưởng của bạn rộng mở hơn, cảm thông hơn, nhìn nhận thực tế hơn, …thì bản thân bạn tiến bộ, người khác học theo bạn tiến bộ, xã hội sẽ tiến bộ.

      Reply
    • Tâm Đặng

      Suy nghĩ của bạn có chiều hướng tích cực, nhưng vẫn còn nhiều sạn bạn ạ!
      Cái suy nghĩ phân biệt vùng miền của bạn thật là lạc hậu, rất cổ hủ và cực kì ích kỉ.
      Mình không thích tranh cãi về vấn đề vùng miền này ở đây, thực sự thì bài viết của bác Alan rất hay, và bác ấy chẳng đề cấp gì đến vấn đề là ai lấn chiếm lề đường cả.
      Cũng không đơn giản là do dân trí thấp, nếu mổ xẻ nó ra, có cả ngàn vấn đề tại sao!
      Tất cả những gì trên đây, cũng chỉ là bàn bạc thôi, vì như bác ấy đã nói :”Khi tư duy đã buộc chặt vào một kết luận, trước khi có nghiên cứu và tranh luận sâu rộng, thì mọi sáng tạo chỉ là một vận động hoàn toàn vô ích.”

      Reply
  • vohoan

    TS Alan vẻ ra một hình ảnh tất cả đều là sâu trong một quốc gia xả hội. Một con sâu đả làm rầu nồi canh huống hồ vì một bầy sâu thì chết cái đất nước nầy nói như Chủ tịch Trương Tấn Sang

    Reply
  • Anh Trường

    Kính gửi Ông Alan Phan,
    Tôi rất ngưỡng mộ những bài viết của Ông, thể hiện tâm huyết của cá nhân Ông với thế hệ trẻ, với những người đi sau. Tất cả những bài viết khác, tôi không thấy có điều gì đáng tiếc. Nhưng riêng bài viết này của Ông, tôi nhận thấy Ông đã nhầm lẫn, đã lẫn lộn các thuật ngữ cơ bản: tham nhũng, chiếm đoạt của công, ăn cắp,..vv. Tôi không nói tới vấn đề định nghĩa đơn thuần, mà muốn nói về những suy diễn tiếp theo từ những định nghĩa đó. Đây là lần đầu tiên tôi được nghe người dân tham nhũng, và những suy diễn theo kiểu, người dân trách cứ quan chức mà chính người dân cũng tham nhũng. Tôi xin hỏi Ông, đi nhiều nước trên thế giới: Nếu một người VN hiện nay, ở trong nước đang có thói quen vượt đèn đỏ, xả rác bừa bãi, nhổ nước bọt nơi công cộng sang sinh sống ở Sin-ga-po thì có duy trì được thói quen này không? Nếu không duy trì được thì tại sao? Ngược lại, một người Sin-ga-po, hay người Đức, đang sống rất kỷ luật (không vượt đèn đỏ, không xả rác bừa bãi, nhổ nước bọt nơi công cộng) sang sinh sống ở VN theo Ông, họ có duy trì được nếp sinh hoạt tốt đẹp của họ tại VN được lâu không? Tại sao?
    Thưa Ông,
    Có phải ý thức tuân thủ pháp luật của người dân có được là do sự nghiêm minh của pháp luật, và suy nghĩ của người dân về sự trong sạch của bộ máy công quyền không?
    Trân trọng,
    AT

    Reply
    • Nguyen Quang Hoa

      Phap luat duoc tao ra nham dieu chinh cac moi quan he XH. Chung ta chua the van minh khi chua hoan thien duoc he thong phap luat. Hoi nhap se lam XH ta ngay cang gan hon voi the gioi van minh bang viec thiet lap he thong phap luat, phap ly theo tieu chuan, yeu cau cua WTO. (sach tham khao: Doi thoai voi tuong lai cua TS Nguyen Tran Bat – Nha xuat ban Hoi Nha Van).
      Trich loi cua TS Phan: Mong on tren phu ho cho dat nuoc chung ta!!

      Reply
    • Nim

      Xã hội hôm nay còn rất nhiều vấn đề nhưng cũng đã tốt đẹp hơn xã hội ngày hôm qua rất nhiều rồi, hãy nhờ lại những năm mới sau chiến tranh, những nạn đói, nghèo…
      Muốn giàu hơn hay văn minh hơn bạn phải chọn lựa, nếu bạn muốn cả hai cái thì bạn cần nhiều thời gian và luôn phải diều chỉnh để cân đối lợi ích giữa chúng.

      Reply
  • lam gi ?//

    Bài này bác viết cháu thấy rất hay và sát thực vì cái tư duy của chúng ta đã là một sai lầm nên hành động sẽ rất khó mà đúng hướng được.” Muôn thay đổi thì chúng ta sẽ bắt đầu nhé các bạn”. Cháu sẽ luôn ủng hộ tư duy về một Việt Nam văn minh của bác. Cháu ước được gặp bác một lần đấy! chuc bác sức khỏe!

    Reply
  • tienthequyen

    ĐI XE HƠI GẦN 1 TỶ NHƯNG TRONG TÚI CHỈ CÓ 5000 ĐỒNG

    Sáng nay như thường lệ tôi vẫn lên xe và ra khỏi nhà nhưng không biết đi đâu, đầu óc trống rỗng, nhìn vào kim xăng tôi nghĩ chắc còn khoảng 200 km. Bỗng dưng thấy người buồn bực như muốn nổi tung, rồi tôi hát “Cuộc đời vẫn đẹp sao, tình yêu vẫn đẹp sao … ?” Đường Tràng Thi vẫn đông như mọi ngày. Qua cổng bệnh viện … tôi nghĩ tôi vẫn còn may mắn và ước những ngày cuối năm trôi thật nhanh.
    Bước vào lĩnh vực kinh doanh được gần 10 năm nay, tôi và nhóm bạn trên dưới 40 tuổi mỗi người có một doanh nghiệp tư nhân hoạt động nhiều lĩnh vực như: Nội thất, kính xây dựng, cho thuê xe, kết cấu thép …
    Chúng tôi tự hào là những người làm việc chăm chỉ, xây dựng sự nghiệp từ con số không, doanh thu hàng năm trên 10 tỷ và tăng trưởng đều đặn, và mọi kế hoạch đổ bể bắt đầu từ quý III năm nay, năm 2011, năm TÂN MÃO. Tôi tự hỏi tại sao vậy ? những người làm ra của cải bằng thật lại bị đối xử như vậy ? Còn các con nợ thì vẫn ung dung.
    Bức xúc quá tôi định mua khẩu súng, nhưng nghĩ lại tôi thôi.
    Chúng tôi không vay nợ ai hoặc vay rất ít nhưng chúng tôi bị nợ thì thôi rồi, cũng đã dở các mánh đòi nợ nhưng không được, mà thực ra họ không có thì lấy gì mà trả, à không, họ có nhiều hơn đa số chúng ta nhưng công ty của họ quản lý thì chẳng có gì, họ cũng giống tôi, chỉ khác tôi là đơn vị tư nhân còn họ là nhà nước.
    Thôi vậy, chẳng muốn nghĩ gì nhiều, gửi bài xong tôi đi tập thiền đây.

    Reply
  • tienpost

    Vết thương khi quá nặng thì có chữa cũng chỉ kéo dài thêm sự sống một ít thôi. Nếu là con người thì cũng đáng phải làm dù chỉ kéo dài thêm 1 giờ. nhưng đây là một lối cai trị đầy ích kỷ và tham lam của một nhóm người mà nạn nhận của nó là rất nhiều mạng người, liệu có đáng/ có cần nổ lực quá mức hay không?

    Reply
  • AT

    Tôi vừa đọc cái bài này trên blog quechoa của Bọ Lâp xin phép Bọ và Dr Alan cho đường link để mọi người đọc cho vui:

    http://quechoa.info/2012/01/07/th%C6%B0-g%E1%BB%ADi-leo-c%E1%BB%9D/#more-20313

    Ông quan cờ Lèo này xứng đáng là nhân vật của năm 2011. Amen!

    Reply
  • Trần Duy

    Cháu rất hâm mộ các bài viết của bác về kinh tế, nhưng đến bài này thì cháu thấy không phải bác nói gì cũng đúng: Từ để xe ở vỉa hè bác bảo người dân tham nhũng có lẽ suy luận hơi tiêu cực ạ!

    Reply
    • Thanh Tùng

      Bạn ạ… ở các nước “văn minh” người ta không để xe vô tội vạ như mình đâu. (điển hình như ở Nhật Bản, người dân tự giác vào gửi xe ở các bãi gửi mỗi khi đi siêu thị hay mua sắm, xây nhà cũng giành 1 phần đất để làm bãi đỗ xe, v..v…).

      Suy cho cùng thì quan chức tham nhũng cũng từ cái thói quen cố hữu được “rèn dũa” từ khi còn chưa thành quan chức (thói quen sử dụng của công 1 cách miễn phí). Bạn có chắc với lối suy nghĩ như hiện tại (lỗi là tại người, không phải tại ta), nếu bạn thành 1 “quan chức”, bạn sẽ không tham nhũng???

      Muốn 1 đất nước văn minh, không gì khác ngoài việc con người trở nên văn minh, chả có pháp luật nào ép bạn làm theo được, ngoại trừ chính bản thân bạn muốn. (Công an đứng đầy đường thế còn vi phạm luật giao thông, đèn đỏ có mà vắng người mạnh ai người nấy vượt,…) thì chả có luật nào trị nổi!

      Reply
  • Duy

    “Vì thực sự, đạo đức và dân trí của một xã hội là một tổng hợp đạo đức và dân trí của từng cá nhân. Sự thay đổi tư duy và thói quen của mỗi người dân thường là bước khởi đầu và điều kiện tất yếu cho một xã hội văn minh, lành mạnh và hài hòa.

    Khi người dân trách cứ các quan chức về tham nhũng, mọi người trong chúng ta phải hỏi lại chính mình là sự trong sạch và đạo đức cá nhân mình đã thể hiện đầy đủ chưa? ”
    Biết bao giờ người Việt mình hiểu được như thế này hả bác Alaphan.

    Reply
  • BongBom

    May quá, nhà mình trong hẽm không có vỉa hè… nên không có cơ hội để tham nhũng. :)
    Xấu hỗ quá, mình đã lợi dụng tình thế chiếm đoạt thời gian công của cơ quan để xem trang blog này… :(
    Toàn dân tham nhũng không phải do nghèo, do thói quen, hay do…, muốn thay đổi hãy bắt đầu từ giáo dục.

    Reply
  • manh khoi

    Người dân tham nhũng xin chú Alan đừng trách, vì VN mình đang xây dựng Xã hội chủ nghĩa mà.
    Cháu xin được định nghĩa “Xã hội chủ nghĩa” thế này : “Xã hội chủ nghĩa” là tập hợp của tất cả các “cá nhân chủ nghĩa”.

    Reply
  • Hòa Bình

    Đọc bài này tôi rất tâm đắc với suy nghĩ của Alan Phan. Nhưng tôi nghĩ nguyên nhân sâu xa của mọi vấn nạn là do cơ chế, tức hệ thống cai trị xã hội của chính quyền. Những năm 1970 trở về trước ở Miền Bắc ai nhặt được tiền hay bất cứ cái gì của người khác là phải đem nộp cho công an. Ai có thứ gì ăn cắp của xã hội hay của người khác bị phạt. Nên mọi cái không thể đổ lỗi tại người dân. Công an bây giờ trở thành nỗi khiếp sợ của người dân, nhất là cảnh sát giao thông. Cảnh sát giao thông phạt tiền chỉ vì nguồn thu, chứ không phải vì hạn chế tai nạn giao thông. Họ rình mò, họ chọn chỗ khuất để bắn tốc độ cho ăn chắc. Họ là con ông cháu cha…Tôi suy nghĩ khác hẳn với mọi người khi bình về mấy câu thơ nói về tội ác của Thực dân Pháp của Trần Tế Xương:
    Chó chạy ra đường có chủ lo.
    Ngớ ngẩn đi xia, may vớ được.
    Phen này ắt hẳn kiếm ăn to!
    Các giáo viên văn và nhiều người nghĩ chính quyền thuộc địa bị người Pháp ức hiếp dân ta đến tuột độ. Thực ra người Pháp đã tiến bộ hằng trăm năm trước ta và cái đó là nếp sống văn minh mà ở ta hiện nay ít người biết được. Ở các nước Phương Tây chó nuôi như một con vật bầu bạn trong nhà, nhưng khi để chó chạy ra ngoài lạ bị phạt. Mục đích nhằm bảo vệ môi sinh và an toàn cho xã hội. Ta hiện nay, nếu ai cán chết chó chạy ngoài đường có khi bị phạt vạ! Hay câu thơ của Phan Bội Châu kêu gọi đồng bào đứng lên chống Đế quốc sài lang:
    Cũng vì rượu ta nấu nó cho rượu lậu,
    muối ta làm nó bảo muối gian.
    Trước nắm 1975, ai nấu rượu đề bị cấm và bị coi là nấu rượu lậu. Tất cả mọi hoạt động kinh doanh dù nhỏ hay lớn đều bị đánh thuế ở các nước Phương tây. Làm như vậy là đảm bảo ngân sách cho xã hội và quản lý được chất lượng. Ở ta ngày nay toàn dân “nấu rượu lậu” nên xã hội chìm đắm trong men say.

    Reply
  • Hòa Bình

    Trong một bài viết khác Alan Phan có nói đại ý rằng: Tôi sẽ tự hào về Việt Nam, nếu một ngày nào đó tôi không thấy những biển quảng cáo ” Cấm đái bậy” hơn là một trận bóng đá hay những khẩu hiệu rỗ tuyếch. Cái đó đúng. Nhưng có lẽ chưa ai nói căn nguyên của nó là vì sao. Người ta thường nói “ý thức chấp hành của người dân chưa cao” hay “dân trí thấp”. Không phải. Tôi đã từng sống ở New Zealand và tôi thấy các tuyến phố của họ đều có một nhà về sinh công cộng miền phí. Còn ở ta cac bạn cứ đi bất cứ thành phố nào du lớn hay nhỏ đều không có những thứ như thế. Vậy thì người dân đi vệ sinh ở đâu??? Không những thế, các khu du lịch của ta, nhất là Chùa Hương “thơ mộng và linh thiên” có những nơi ghi là vệ sinh miễn phí, nhưng khi xong ra ngoài bị một lũ côn đồ dọa đánh nếu không trả tiền. Đừng đổ lỗi cho người dân Việt Nam hiền lành và chất phác mà tội cho họ. Người dân ta vôn rất ngại khi hỏi nhà vệ sinh chứ đừng nói tới đái bậy. Theo tôi nghĩ: nếu ngày nào đó chúng ta có đủ chỗ vệ sinh cho người dân khỏi đi bậy thì tôi tin chắc mọi hành vi đái bậy sẽ không còn nữa.

    Reply
    • ngoc lan

      Chào bạn Hòa Bình. Mình thấy bạn có cái nhìn rất toàn diện, sâu sắc và nhân văn. Mình rất tâm đắc với những gì bạn nói, nhất là câu này “Đừng đổ lỗi cho người dân Việt Nam hiền lành và chất phác mà tội cho họ. Người dân ta vôn rất ngại khi hỏi nhà vệ sinh chứ đừng nói tới đái bậy.”. Cảm ơn bạn rất nhiều. :)

      Reply
  • Hoàng

    Tôi nghĩ Việt nam nên thành lập bộ phận gọi là cảnh sát chống đái bậy!!!

    Reply
  • Hoàng

    Việt Nam ta thật hay. Làm một việc gì cũng nửa vời. Vừa qua có luật phòng chống hút thuốc lá nơi công cộng. Những người đưa ra đạo luật này chả hiểu gì. Phóng viên truyền hình lại càng mù tịt khi đưa tin về hiện tượng người hút thuốc lá tại bến xe Mỹ Đình không bị ai phạt. Ở các nước tiến tiến, hút thuốc lá ở trong phòng kín bị cấm và có chuông báo khói ” ffire alarm”. Còn ngoài trời được hút tự do. Ở Singapore cũng thế, họ có những phòng được hút thuốc trong khách sạn. Ta đòi phát người dân hút thuốc ngoài trời thì thật quả là có một không hai trên thế giới. Nên đưa ra đạo luật gì cũng phải xem trên đời này người ta xử lý nó như thế nào. Còn chưa buòn cười bằng chuyện đề ra mà chẳng biết cơ quan nào chịu trách nhiệm thi hành và chẳng thấy ai bị phạt vì hút thuốc lá. Tôi chỉ mong có ai đó bị phạt để đưa thành chuyện thế giới đó đây cho thế giới họ đến du lịch Việt Nam xem cho vui. Có khi lại vượt con số 6 triệu du khách hàng năm cũng nên.

    Reply
  • Be

    Cái vấn đề này có lẽ Alan Pham chưa nghiên cứu kỹ về quyền sở hữu tài sản của Miền Bắc Xã hội chủ nghĩa trước đây. Moi tài sản dù nhỏ nhất cũng được coi là tài sản Xã hội chủ nghĩa! Từ cái hòn gạch ở sân kho hợp tác xã cho tới một cái máy cày ở nông trường… Khi chủ nghĩa xã hội sụp đổ nên Liên Xô và khối Xã hội chủ nghĩa mất đi thì chẳng có ai sở hữu chúng. Thành ra mất chủ sở hữu nên người dân cứ tạm thời sử dụng đã để khi nào chủ nghĩa xã hội thoát khỏi thoái trào dân sẽ tự ý trả. Có một câu truyện vui thế này. Có một cậu bé chăn trâu để trâu ăn lúa của Hợp tác xã, thế là bố mẹ bị kiểm điểm là làm ảnh hường tới hòa bình thế giới. Tại sao thế? Câu truyện được “nâng quan điểm”. Để trâu ăn lúa là làm giảm sản lượng lương thực của hợp tác xã. Từ đó làm giảm lượng lương thực đóng góp bộ đội đánh Mỹ. Bộ đội ăn đói làm giảm sức chiến đấu và chiến thắng quân thù. Không chiến thắng được quân thù thì làm ảnh hưởng tới hòa bình thế giới, vì Đế quốc Mỹ là tên sen đầm Quốc tế, kẻ thù của nhân dân thế giới!!!

    Reply
  • ha nam

    Theo tôi, Nếu nói từ góc độ quản lý thì người dân tham nhũng cũng đúng. Nhưng nói từ góc độ xã hội thì chỉ là sự tương thích, thích nghi hoàn cảnh của người dân thôi. Ai cũng hiểu ở trong một xã hội mà cái gì cũng phải biếu xén xin xỏ thì đồng tiền rất quan trọng: Bệnh trọng chưa kịp dúi phong bì là chết, con học chưa có tiền đóng cô giáo sẽ trù úm. Muốn lên cán bộ phải rượu bia, biếu xén mọi nơi…. Vậy dân chờ chết à, không đi học nữa hay mãi làm dân đen…. Khi họ thấy cán bộ làm xấu đủ kiểu mà chả sao thì họ cũng phải xoay sở để tiến lên, để không chịu kém với người xung quanh, với cán bộ….Thế là họ nghĩ ra những kiểu thích nghi phù hợp với hoàn cảnh của họ: Lái xe ăn dầu, thợ xây ăn sắt, dân mặt đường ăn vỉa hè, dân trong ngõ ăn cơi nới, lao động thì bớt thời gian cho đỡ mất sức để về làm thêm… Điều đó giải thích tại sao ở Việt Nam, sự bất mãn của người dân chưa cùng cực bởi người dân vẫn thích nghi được trong nhiều hoàn cảnh để tự lo cho cuộc sống của mình. Chỉ tiếc là đcs vỗ ngực đứng ra lo cho dân tộc nhưng chưa biết dừng túi tham quyền lực, tiền tài để dân Việt được ung dung đàng hoàng mở mặt với thế giới!

    Reply
    • NMH

      “Chỉ tiếc là đcs vỗ ngực đứng ra lo cho dân tộc nhưng chưa biết dừng túi tham quyền lực, tiền tài để dân Việt được ung dung đàng hoàng mở mặt với thế giới!”
      –> Ai dám tự bóp d… hả bạn? Đừng mơ mộng vào sự tự giác của họ.

      Reply
  • Pham Thi Minh Phuong

    “Thượng bất chính, hạ tắc loạn” thôi mà. Những người dân được gọi là “tham nhũng” kia cũng phải biếu xén hối lộ chính quyền, bộ máy quản lý hành chính chứ sao! Không có quan chức, các cơ quan công quyền làm sao để yên cho họ tham nhũng được, mọi hành vi tham nhũng, vi phạm luật pháp của dân Việt đều phải có sự “bảo kê” của các cơ quan công quyền, và bảo vệ pháp luật hết đấy!

    Nhớ lại chuyện lâu rồi, một cô bé làm osin chính xác hơn là nô lệ cho một quán Phở ở Thanh Xuân Hầ Nội gần bị hành hạ đánh đập gần 10 năm – đến khi báo chí phanh phui ra – tất cả các cơ quan chính quyền Phường, Tổ dân phố, mặt trận tổ quốc, hội phụ nữ đoàn thể ….. đều nói không hay biết gì. Nhưng chắc chắn có một điều, trên địa bàn Phường đó nếu nhà ai đó xây dựng cơi nới xây dựng trái phép thì ngay lập tức sẽ có đoàn kiểm tra đến phạt rồi lập biên bản ngay lập tức. Lý do tại sao, mình không nói chắc ai cũng hiểu cả!

    Reply
  • Long điền

    Chính trị lưu manh thì văn hóa (nghĩa rộng) suy đồi!

    Reply
  • thuan tu nhien

    Tham thì chỉ suy nghĩ muốn lấy hoặc lợi dụng đều coi là tham, lấy cái gì đó không phải của mình đều là tham, từ cái bé nhất ví dụ tờ giấy photocpy của cơ quan, hay đi xe máy của cơ quan vào việc riêng mà không tách hóa đơn mua xăng, hay dùng thời gian làm việc đọc tin trên mạng, v.v..

    Nếu suy nghĩ tham đã là tham rồi, còn đã lấy hoặc chiếm dụng thì thù nhỏ hay lớn, vật vô hình hay hữu hình thì đều là tham.

    Và theo nhân quả thì lấy một sẽ mất đi mười. (ví dụ mình không thật thà, nếu bị phát hiện, mình sẽ mất uy tín, mà mất uy tín cũng coi như mất đi mười rồi)

    Vậy thì tiên trách kỷ hậu trách nhân, nếu trong ý nghĩ mình không tham thì người khác cũng không lợi dụng được, mình không hổi lộ, thì làm sao có người nhận, mình sống đúng khả năng và hiểu nhân quả thì không còn tham nữa.

    Reply
    • Tho Nguyen

      Mọi hoạt động trong xã hội chỉ được vận hành khi được bôi trơn bằng phong bì bạn Thuan Tu Nhien ạ, và nếu bạn vào bệnh viện mạng sống.của người thân bạn hoàn toàn phụ thuộc vào những người mặc áo trắng ở đó, vậy liệu bạn có dám thi gan để thực thi trách nhiêm của một công dân gương mẫu không. Bạn hình như không sống ở xã hội này hoặc bạn là người luôn có quý nhân phụ trợ.

      Reply
  • duy

    Ly quang dieu, chu k pai TQD thang ngu

    Reply
  • bade

    đổ tội cho người dân là sai, nếu quan anh minh thì dân sẽ không dính tham nhũng vặt, nhà dột từ nóc, dân chỉ bị ảnh hưởng bởi nhà dột.

    Reply
    • Thanh Tùng

      Một số bạn trẻ bảo bài viết sai quan điểm; là đổ tội cho dân; chính quyền, pháp luật mục ruỗng thì sao dân tin mà nghe theo được..v..v… Đó là tâm lý chung khi đất nước ở vào hoàn cảnh như hiện nay.

      Thế nhưng suy cho cùng thì quan chức hiện nay tham nhũng cũng từ cái thói quen cố hữu được “rèn dũa” từ khi còn chưa thành quan chức (thói quen sử dụng của công 1 cách miễn phí, mà các bạn đang coi đó là điều bình thường).

      Bạn có chắc với lối suy nghĩ như hiện tại “lỗi là tại người, không phải tại ta” (Ta để xe tạm ngoài vỉa hè 1 tí đi mua sắm có nhằm nhò gì, bọn quan chức tham những ăn cả nghìn tỉ đầy ra đấy…), nếu sau này bạn thành 1 “quan chức”, bạn sẽ không tham nhũng??? Thế hệ các bạn về sau, sẽ dần dần là những người chủ của đất nước, những quan tham bây giờ sẽ là quá khứ, khi đó chính các bạn nếu cứ với cái tư tưởng như vậy sẽ không là những “quan tham”???

      “Tất cả bắt đầu bằng suy nghĩ (tư duy). Suy nghĩ tạo nên hành động, hành động liên tục biến thành thói quen và thói quen tạo nên định mệnh. Định mệnh của cá nhân phát sinh từ tư duy cá nhân, định mệnh tập thể đúc kết bởi suy nghĩ của tập thể”

      Muốn 1 đất nước văn minh, không gì khác ngoài việc con người trở nên văn minh, chả có pháp luật nào ép bạn làm theo được, ngoại trừ chính bản thân bạn muốn. (Công an đứng đầy đường thế còn vi phạm luật giao thông, đèn đỏ có mà vắng người mạnh ai người nấy vượt,…) thì chả có luật nào trị nổi!

      Mỗi cá nhân chỉ cần dần dần thay đổi, từng chút một trong ý thức. Thiết nghĩ Đất nước ta sẽ “văn minh” hơn.

      Thân!

      Reply
      • NMH

        Về lý thuyết thì bạn đúng.
        Tuy nhiên, bạn hãy xem lại. Sau khi bạn thay đổi, bạn vận động toàn bộ bạn bè người thân người quen, v.v. (là dân thôi nha) thay đổi thì bạn có thay đổi được cách thức hành xử của công an, quan chức (nói chung là bộ máy chính quyền) hay không.

        Reply

Để lại một nhận xét

© 2014 GÓC NHÌN ALAN

Scroll to top