Alan Phan dạy con khó hơn điều hành doanh nghiệp Reviewed by Momizat on . - Có thể gọi ông là triệu phú Việt kiều, cũng có thể chẳng cần quan tâm đến điều đó, vì Alan Phan nói rằng, lúc hết tiền cũng như có tiền, ông thấy không có gì - Có thể gọi ông là triệu phú Việt kiều, cũng có thể chẳng cần quan tâm đến điều đó, vì Alan Phan nói rằng, lúc hết tiền cũng như có tiền, ông thấy không có gì Rating:
>>Trang chủ » Sân Chơi Của Khách » Alan Phan dạy con khó hơn điều hành doanh nghiệp

Alan Phan dạy con khó hơn điều hành doanh nghiệp

- Có thể gọi ông là triệu phú Việt kiều, cũng có thể chẳng cần quan tâm đến điều đó, vì Alan Phan nói rằng, lúc hết tiền cũng như có tiền, ông thấy không có gì khác nhau lắm. Chia sẻ với VietNamNet về chuyện con cái, Alan Phan bảo: “Khi làm ăn thua cuộc, tôi thường nói “mình ngu rồi, làm lại thôi”. Nhưng dạy con thì khó hơn chục lần điều hành doanh nghiệp, và đau đầu hơn nhiều vì không thể “làm lại được”.

TS Alan Phan: “Dạy con khó hơn chục lần điều hành doanh nghiệp, và đau đầu hơn nhiều vì không thể “làm lại được”.

TS Alan Phan nhắc đi nhắc lại với phóng viên rằng, ông không có ý khuyên bảo gì trong vấn đề dạy con, vì mục tiêu của mỗi cha mẹ rất khác nhau. “Tôi không phải là nhà giáo dục, không phải là chuyên gia về dạy con hay người có thẩm quyền nói về đề tài này chuyên sâu”, ông nói.

Dạy con phụ thuộc hên xui!

Phóng viên: Nhưng thưa ông, dù không phải là chuyên gia dạy con thì ông vẫn là người cha của hai thanh niên có thể gọi là rất thành công trên con đường các con ông đã chọn bên Mỹ. Người con lớn là công tố viên cho tiểu bang Califorlia. Người con thứ hai làm khoa học gia cho Bộ Quốc phòng Mỹ.

Ông từng chia sẻ rằng:“Các con tôi đã chọn các nghề mà chúng thích đó là một điều mà tôi rất hãnh diện. Dù là các con tôi không làm doanh nhân, không kiếm được nhiều tiền nhưng chúng rất hạnh phúc với sự lựa chọn đó.” Theo ông, có những yếu tố nào lớn ảnh hưởng đến việc giáo dục con cái?

TS Alan Phan: Theo kinh nghiệm cá nhân, thì vấn đề dạy con và con mình trở thành người thế nào phụ thuộc rất nhiều vào sự may mắn, chứ không phải do kỹ năng dạy con của mình, hay đào tạo theo phương pháp nào. Sách về dạy con tràn ngập ngoài hiệu sách.

Các yếu tố môi trường, xã hội, văn hoá, gia đình và bạn bè là những yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến con cái. Mỗi đứa con có tính khí và sự phát triển nội tại khác nhau.

Chẳng hạn như hai đứa con của tôi, cùng lớn lên ở một môi trường, nhưng tính khí lại rất khác biệt.  Thành ra, khó mà nói được những cái mà cha mẹ thiết kế và tạo dựng ảnh hưởng như thế nào đối với con, chỉ có thể đoán ra thôi nhưng không chắc chắn được.

Tôi đã từng làm ở nhiều doanh nghiệp, đó là cả một sự đau đầu, nhưng so sánh với nuôi con thì nuôi con khó gấp nhiều lần điều hành doanh nghiệp.

Với một doanh nghiệp thì mình có thể đứng tách rời ra để nhìn và quyết định một cách khách quan và nếu làm sai thì làm lại, nhưng dạy con thì không thể làm lại được, không thể khách quan, vì thế, quyết định của mình khó sáng suốt.

Quản lý một đứa con khó gấp chục lần quản lý doanh nghiệp. Có quá nhiều yếu tố ảnh hưởng đến việc nuôi con.

Quá trình nuôi con thì không phải lúc nào cũng suôn sẻ, êm đềm như mình nghĩ mà có lúc đầy bão tố, dù tình trạng “vĩ mô” rất ổn định.

Ông từng trải qua giai đoạn đó như thế nào và vượt qua “bão tố” về con cái ra sao?

TS Alan Phan: Có một thời điểm, đứa con thứ hai của tôi lúc 14 tuổi, trở nên nổi loạn, kết thân với những người bạn mà mình không muốn cho vào nhà. Nó nhuộm tóc vàng, tóc xanh đỏ, đang học giỏi từ hạng A xuống còn chỉ còn hạng D.

Hai vợ chồng ngồi khóc thầm, nghĩ là tiêu thằng con rồi. Khuyên vài ba câu thì nó đứng dậy xách đít đi. Đó là cả một sự đau khổ, kéo dài hơn 2 năm.

Tự nhiên một ngày đẹp trời, vào năm cuối trung học, nó lại khác hẳn, đi học về chào tôn kính cha mẹ , trở lại thành một học sinh ưu tú, gương mẫu. Rồi thi vào học đại học, học xong tiến sĩ, trở thành một khoa học gia. Đó là một chuyện xảy ra hoàn toàn ngoài ý muốn và khả năng kiểm soát của mình.

Phải nói lúc đó tôi hoàn toàn bất lực. Vì thế tôi không dám lạm bàn về mình giỏi hay dở trong việc dạy con.

Tình yêu của cha mẹ càng nhiều, con càng ngoan

Nhưng chắc chắn ông đã phải làm một điều gì đó vào thời điểm ấy?

TS Alan Phan: Tôi có đọc một cuốn sách, có đề cập đến sự kiện, trong xã hội đa dạng như xã hội Mỹ, những đứa con tương đối thành công là con cái của người Do Thái và Á châu, hơn là con cái người gốc Phi hay Mễ.

Cuốn sách này cho rằng, nguyên nhân chính là tình yêu của người cha Do Thái dành cho người con rất sâu nặng, tác động mạnh trên sự thành công của người con. Tỷ lệ dân số bị ở tù xuất thân gốc Do Thái ít nhất trong mọi cộng đồng.

Nhìn lại quá trình nuôi con, thì có lẽ cái mà tôi đã làm được là luôn bày tỏ tình yêu thương đối với con mình. Mình yêu con dù bất cứ thế nào. Yêu ở đây là sự trao gởi toàn diện, cho đi hoàn toàn. Khi con tôi nổi loạn và gây cho tôi đau khổ, tôi vẫn yêu nó tha thiết. Tôi nghĩ, đó có thể là một điều giúp nó khi lầm lạc, vì nó vẫn thấy bao quanh nó là một tình yêu vô điều kiện từ cha mẹ.

Tình yêu của cha mẹ dành cho con cái càng nhiều thì đứa con càng có nhiều cơ hội trở thành người tốt. Nhưng đó là trải nghiệm của tôi, không phải là kết luận khoa học (cười).

Điều nữa là tôi hãnh diện với tất cả những gì con tôi làm, cho dù đó là điều tôi không thích. Khác trước đây, mẹ tôi chỉ muốn tôi trở thành bác sĩ, nếu tôi không có học bổng sang Mỹ mà vẫn ở Sài Gòn thì có lẽ bà đã bắt tôi phải học bác sĩ hay chịu sự la mắng mỗi ngày.

Vào năm cuối trung học, các con hỏi ý kiến tôi về định hướng nghề nghiệp. Tôi bảo các con cứ làm điều gì các con thích. Hỏi kỹ trong lòng xem thích nhất điều gì. Nếu vài ba năm nữa mà không thích nữa thì chuyển đổi cũng chẳng sao. Đừng bao giờ hỏi cha mẹ thích con làm gì. Đây là đời sống của con.

Đó là trải nghiệm của tôi nên tôi mới khuyên các con, vì cái gì mà mình thích làm thì mình sẽ làm một cách say mê, gắn bó lâu dài, nếu không thì dần dần cũng bỏ.

Con cái không thích nghe hay “giảng đạo”nhiều, thích nhìn và coi tấm gương. Bố mẹ hư hỏng thì con cũng sẽ hư hỏng theo. Con nít rất tinh, không dối gạt chúng lâu dài được. Ngay từ nhỏ, hai đứa con cũng hay phê bình tôi, và nếu chúng có lý, thì tôi cũng công nhận mọi sai lầm chứ không chối hay giấu. Tôi không làm một đằng, nói một nẻo. Gia đình tôi có truyền thống rất dân chủ, cởi mở, minh bạch và không trốn tránh trách nhiệm.

Đối với tôi, mình luôn luôn có thể sai

Ngày con ông còn nhỏ, ông chăm sóc các con như thế nào?

TS Alan Phan: Tôi sống với các con cho tới khi chúng vào đại học. Nhưng tôi cũng đi vắng nhiều. Mặc dù hồi chúng 8, 9 tuổi, tôi hy sinh chuyện kiếm tiền, cố gắng dành thời gian để ở bên con, đi dã ngoại, câu cá, lên núi, đi cano. Mùa đông thì đi trượt tuyết với nhau.

Tôi dành thời gian lúc đó bởi đó là giai đoạn tôi thấy các con cần đến cha nhất. Sau 10 tuổi thì chúng nó thích đi chơi với bạn hơn (bên Mỹ bọn trẻ độc lập rất sớm). Ngày nhỏ còn thích đá bóng chơi bóng rổ với mình, đi xem phim nghe nhạc, sau thì không thích chơi với mình nữa, con trai thường là như vậy.

Mẹ chúng chăm sóc chúng rất nhiều nhưng tụi nó thích chơi với cha. Những trò chơi rất bình thường như đạp xe ở công viên, ra biển. Tôi chỉ chơi với con và nghĩ chúng nó cũng học được từ mình nhiều thứ.

Phóng viên: Về dạy con độc lập trong cuộc sống thì thời điểm nào là thích hợp nhất, thưa ông?

TS Alan Phan: Với trẻ con Mỹ thì tụi nó độc lập rất sớm, khoảng hơn 11 tuổi. Với gia đình Việt tại Mỹ thì cũng tùy gia đình.

Chẳng hạn con đầu lòng của tôi, từ năm 13 tuổi, mặc dù mức sống gia đình tôi thuộc loại trung lưu ở Mỹ, khá thoải mái về vật chất, nhưng nó vẫn dậy từ 5h sáng giao báo để kiếm tiền thêm.

Năm 14 tuổi nó đi làm nhân công trong siêu thị, quét dọn và bán kem mỗi ngày 2 tiếng sau khi tan học. Tiền kiếm được nó để dành đến năm 16 tuổi, đủ mua một cái xe hơi cũ khoảng hơn 2000 đô la. Tôi hoàn toàn có thể cho nó số tiền ấy, nhưng đây là tiền riêng của nó nên nó trân trọng yêu quý cái xe ấy vô cùng. Đó là một văn hóa tự lập tốt của Mỹ, rất phổ thông với các thiếu niên mới lớn. Cũng có thể do gia đình khuyến khích tư duy tự lập, luôn tìm câu hỏi cho mình.

Không phải gia đình Việt nào ở Mỹ cũng vậy. Những gia đình quản lý và kiểm soát nhiều quá thì con sống tầm gửi; còn cởi mở thì con cái độc lập hơn. Gia đình giàu ở Việt Nam mà gửi tiền quá nhiều cho con thì chúng chỉ tiêu xài thôi. Rất nhiều đứa hư hỏng, do có tiền.

Mình sai thì mình phải nhận mình sai, không lấy uy quyền để bắt con phải nghe theo. Hai con tôi thích tranh luận lắm. Nếu cả hai bên không thống nhất thì tra cứu, tìm sách hay tài liệu để học thêm, tìm chân lý.

Đối với tôi, mình luôn luôn có thể sai.

Khi dạy con, nếu chúng không tự lập mạnh mẽ thì ra thế giới rất khó. Ở Việt Nam, chúng không phải đối phó với nhiều thử thách vì sự bảo bọc, nhưng khi sống ở nước ngoài, chúng sẽ gặp vấn đề. Phần lớn học trò Á Đông hay bị người Mỹ chê cười ở chỗ đó. Giới trẻ Mỹ dùng từ “wimp” (không xương sống) để chỉ những thanh thiếu niên dựa dẫm vào gia đình, không biết tự lập.

Tôi không phê bình lối dạy con nào. Mỗi gia đình dạy con một lối. Nếu cho con hình thức tự lập và không áp đặt thì tư duy chúng sẽ phóng khoáng hơn, ra thế giới chúng sẽ hòa nhập tốt hơn.

Theo ông, có nên dạy con thái độ đối với đồng tiền không?

TS Alan Phan: Nên chứ, nhưng tùy đứa có hấp thụ được hay không. Dạy cho chúng biết giá trị đồng tiền, biết phương thức kiếm tiền, đầu tư. Nhưng như tôi đã nói, tính khí của đứa con lại có thể không phù hợp với những gì mình muốn chúng học.

Chẳng hạn, con trai thứ hai của tôi từ bé đến lớn không biết hay lưu tâm gì về tiền bạc, ngay cả khi học tiến sĩ. Có lần tôi cần chuyển một số tiền cho nó làm nghiên cứu, nó nói không có tài khoản ngân hàng.

Hỏi nó giữ tiền thế nào, nó nói, tiền con giữ bên túi quần trái để tiêu, còn tiền bên túi quần phải để dành trong trường hợp khẩn cấp, nếu hết tiền túi trái thì ăn mì gói tạm. Lúc nào hết thì hết. Nó không quan tâm đến tiền, không biết nhiều về tiền.

Khi học xong, sắp ra trường, nó nói: Bố ơi con phải đi kiếm việc. Hỏi có bộ áo vest nào chưa, nó bảo chưa. Bố dẫn đi sắm áo vest. 10 ngày sau tôi hỏi con đã gửi thư đi xin việc chưa. Nó nói: Không cần đâu, con nhận được 8 cái thư mời làm việc với lương rất cao. Bố tới giúp con xem chọn cái nào.

Trong 8 cái thư mời việc làm đó, có những công ty nổi danh như  Microsoft, Intel, Bộ quốc phòng Mỹ, NASA…sẵn sàng cho nó mức lương cao, phải nói là mà mình không thể ngờ được. Cho đến nay thì nó chưa xỏ bộ vest lần nào, đi họp hay đi dự hội nghị quốc tế lúc nào cũng chỉ quần jean, áo thun.

Hiện nó đang làm cho cho Bộ Quốc phòng Mỹ, việc làm tối mật nên tôi cũng không biết gì tí gì về công việc của nó.

Nhưng có lẽ ở Mỹ nó mới sống được như vậy.

Sống ở nhiều nước khác nhau, ông thấy cái hay nhất của gia đình Việt là gì?

TS Alan Phan: Cái hay nhất là sự gắn bó chặt chẽ, tuy sự gắn bó này đôi khi gây ra rào cản và xích mích rất khó chịu. Nhưng dường như mọi người thương yêu nhau, lo lắng cho nhau hơn các gia đình Mỹ?

Cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này.

Hương Giang (thực hiện)

 

Tiến sĩ Alan Phan là doanh nhân Việt kiều đầu tiên đưa công ty tư nhân của mình lên sàn chứng khoán Mỹ vào năm 1987. Năm 1999, Tập Đoàn Harcourt của ông đạt mức thị giá 670 triệu USD. Ông cũng là tác giả của 8 cuốn sách Anh và Việt ngữ; tư vấn cho nhiều tập đoàn đa quốc về thị trường mới nổi.

Bình luận (36)

  • Nam

    Gần đây cháu luôn để ý là có những người hoàn cảnh và môi trường sống tương tự nhau nhưng sự thành công trong cuộc sống lại khác nhau.

    Ngày trước cháu hay trách cha mẹ hoàn cảnh không được tốt, lại không chú trọng việc học cho con, nên gần 15 tuổi cháu chỉ mới học hết lớp 2, cháu sống ở một xóm nghèo tại TPHCM, khoảng thời gian ấy cơn bão ma túy tràn ngập khắp thành phố HCM, đi đâu cũng nghe có xóm có thanh niên bị nghiện hoặc bị HIV vì ma túy, bạn cháu cùng xóm vài người chết vì HIV. Lúc ấy vài người có rủ rê cháu đi vũ trường, ma túy, trai gái, may mắn là vì nghèo nên cháu không có tiền để tiếp xúc những thứ đó. Tuổi ấy thiếu hiểu biết rất khó giữ gìn cho bản thân.

    Khi trưởng thành cháu làm nhân viên cho một công ty tài chính, nghĩ rằng cuộc sống của những người giàu là “thiên đường”, nhưng thật bất ngờ là giới tài chính bề ngoài luôn lịch sự và giao tiếp tốt hơn tầng lớp trung lưu, nhưng cuộc sống thường nhật của khá nhiều người có nhiều bất mãn hơn so với những tầng lớp nghèo cháu từng giao du.

    Bạn của sếp cháu làm cho 1 cơ quan cao cấp của Mỹ, 1 lần về VN nói rằng cuộc sống bị gò bó vì đi đâu cũng phải khai báo, phải thường xuyên có vệ sĩ bảo vệ, hạn chế tối đa việc giao lưu tiếp xúc với người lạ. Một khách hàng trẻ là con của 1 đại gia VN, anh này khá hận cha vì anh ta muốn tự chọn nghề nhưng cha mẹ bắt ép học ngân hàng vì đã có sẵn 1 ghế cao cho anh ta khi tốt nghiệp. Một khách hàng trẻ khác nhờ may mắn được sắp vào 1 ghế khá béo bở, mỗi tháng thu nhập từ công việc 500 triệu VNĐ, chi phí khác trong công việc hầu hết do công ty hỗ trợ, anh ta không mua bất động sản không đi oto cũng không sưu tầm chân dài, vậy mà cứ vài ngày trong tháng hay qua công ty cháu than thở là làm không đủ sống vì anh ta cho rằng thu nhập 500 triệu/tháng là quá tồi.

    Những bạn bè cháu gia cảnh nghèo thì phần lớn làm quần quật từ sáng đến tối trong nhiều năm cũng chẳng vượt qua được tầng lớp trung lưu, còn những người bạn có nền tảng gia đình có địa vị hoặc lợi thế, phần lớn chẳng cần phấn đấu nhiều nhưng luôn được cha mẹ sắp xếp cho công việc béo bở hoặc kế thừa truyền thống kinh doanh của gia đình, chẳng mấy chốc không cần quá vất vả cũng trở nên vượt xa tầng lớp trung lưu, tuy nhiên có bạn không may cũng đã nợ hàng trăm tỷ tiền chứng khoán khi cơn bão chứng khoán VN nổi lên vài năm trước, có bạn khác do ham đấu đá nên cả gia đình có địa vị xã hội bị người địa vị khác triệt hạ cho tan nhà nát cửa.

    Dường như cháu nhận ra rằng khi đã đủ ăn đủ mặc và đủ khả năng giải trí thông thường cho cuộc sống, thì một người có rất nhiều tiền hoặc địa vị hoặc tiếng tăm, chưa chắc hạnh phúc hơn một người trung lưu.

    Phật giáo cho rằng thành bại của một con người do Nhân Quả và Nghiệp, theo các nhà thần kinh học khi ở giai đoạn bào thai, thai nhi đã mang sẵn tính cách di truyền, suốt quá trình từ trẻ con đến lớn con người luôn hành động dựa trên tính cách di truyền ẩn sâu tâm trí và do tác động của môi trường xung quanh. Một bài viết khoa học từng cho rằng 30% con người sẽ hành động theo quy tắc và tuân theo sách vở, hay dựa trên luật pháp hoặc sách vở hoặc hướng dẫn sẵn có để sống, dù rằng cách sống đó có thể gây thiệt hại cho họ, 60% là những người sẵn sàng bất chấp thủ đoạn để phạm luật hoặc quy ước chung, mặc dù có thể gây hại cho rất nhiều người.

    Ở VN có thể vượt đèn đỏ, nhưng đến tận bây giờ cháu vẫn dừng đèn đỏ dù không có các anh “giao thông”, còn hầu hết thì thích chạy ngược chiều và vượt đèn đỏ. Nhân Quả và Nghiệp đã nằm tận trong não bộ, tức là những vùng não đó hoạt động khiến cho con người phải hành động hoặc phải sống theo cách chỉ huy của não bộ, nếu muốn thay đổi vận mệnh hoặc thành công, chẳng lẽ lại mổ não ra để chỉnh sửa lại để cho não hoạt động khác đi, tức là tính cách cũng sẽ khác đi???

    Reply
    • Thang

      Con người có những nghiệp ẩn sâu trong tiềm thức mà nhiều khi khó nhận biết được, nhưng đức Phật nói rằng có thể thay đổi những nghiệp đó bằng cách chuyển hóa suy nghĩ và hàng động của bản thân.

      Reply
      • Nam

        Tuy là khó nhưng Nghiệp có thể thay đổi, + Nghiệp khó thay đổi hơn, Nhân Quả từ đời trước là không thể vì hiện nay khoa học đã cho rằng trong mỗi con người có gen di truyền về tính cách, mà tính cách con người lại ảnh hưởng đến sự thành bại và vận mệnh của con người.

        Trong xã hội có một số người đồng tính mà hiện khoa học tạm cho rằng là thuộc về tính cách mới sinh ra không thể thay đổi, cuộc sống của họ sẽ di chuyển theo một hướng rất khác những người dị tính vì xã hội còn có những người kỳ thị và cản trở con đường thành công của họ.

        Reply
    • anhchan

      Cải thiện não bộ mỗi người chỉ là 1 mắt xích trong chuỗi thôi. Cái quan trọng là ý thứ hệ và nền tảng chế độ. Thôi không nói nữa vì nó lại đi sâu vào đề tài chính trị, mà càng nói sâu về cái đề tài này càng buồn, chán nản và đau lòng. Mong rằng Việt nam không trở thành bản sao của Trung quốc.

      Reply
  • Phoenix

    Tôi rất ngưỡng mộ tư duy làm Bố của bác Alan…Tôi ước gì suy nghĩ của bố tôi bằng 1/10 của bác cũng là đủ. Sau này có diệm phúc dc làm Bố tôi cũng sẽ học theo cách tu duy này của bác.
    Chúc bác nhiều may mắn!

    Reply
  • Trần Thị Bảo Minh

    Chia sẻ rất phóng khoáng, hữu ích & lý thú, thưa chú!

    Reply
  • Hải Hà

    Cảm ơn chú Alan về bài viết, khá là hữu ích. Cháu chưa phải dạy con, mà là dạy em trai. Đúng là không thể áp đặt suy nghĩ và mong muốn của mình lên mấy nhóc này được.

    Reply
  • Hồng Quang

    Con cái là Trời cho. Không phải cái ai muốn cũng được.

    Phúc đức tổ tiên, dù chưa đủ để cho Bác trở thành Tỷ phú USD (như Bác nói để… dễ chết sớm), thì cũng quá đủ để Bác được làm người cha hạnh phúc với tài sản vô giá này.

    Âu cũng là Trời Tây để con cái được như vậy. Cầu mong Trời Ta cũng sớm văn minh như Tây để thế hệ trẻ được nhờ.

    Xin chia vui cùng Bác với lòng biết ơn chân thành vì… THẾ HỆ TRẺ

    Reply
  • Bao Pham

    Đừng bao giờ hỏi cha mẹ thích con làm gì. Đây là đời sống của con.

    Nếu cha mẹ cháu biết nói và làm câu này, thì đời cháu đã thay đổi nhiều. Không biết xấu hay tốt hơn, nhưng chắc chắn cháu sẽ hạnh phúc hơn nhiều. Cám ơn chú. Cháu nghĩ tất cả cha mẹ Việt nên đọc bài này và suy tư về cách họ cần dạy con.
    Cháu sắp có con nên đã in bài chú cho vào nhật ký và sẽ đọc đi đọc lại.

    Reply
  • Lê Tấn Việt

    Tôi tâm đắc câu “Nhưng có lẽ ở Mỹ nó mới sống được như vậy”.Hy vọng tôi sẽ cho con tôi vào môi trường này . Cám ơn bác và chúc bác sức khỏe.

    Reply
  • Kieu thi thu Mai

    Chào Anh Alan,

    cám ơn bài viết của Anh!
    Tôi củng được thiên chức làm mẹ và để làm tròn bổn phận này rất là khó,
    củng như nhửng bậc cha mẹ khác
    Trong bài viết của Anh và theo kinh nghiệm của nhửng người tôi quen,
    tôi đả nghiệm được một điều, đó là một “tình yêu vô điều kiện”
    Và đứa bé có một hành trang tuyệt vời trên con đường đời

    Tôi hy vọng con của tôi sẻ hạnh phúc với cuộc sống của cháu

    Mai Mai

    Reply
  • BLoc

    Bụt nhà không thiêng!

    Anh Alan bàn về việc dạy con, nào thật khó, nào may mắn có được con nên người…Điểm tôi đồng ý nhất là mọi hành động, thái độ của người cha đối với con phải xuất phát từ tình thương không giới hạn, không điều kiện (Cha đây phải hiểu chung là có cả mẹ nữa).

    Nói đi thì cũng nên nói lại, vì tôi thấy nhiều bạn “lên án” cha mình quá! Nào mong có được chỉ 1/10 như anh Alan, hay chỉ cần có quan điểm để con tự chọn đường đi…Tôi không phải là các bạn và cũng không biết được các bạn nên người như hôm nay là từ đâu mà có. Riêng tôi xin bàn về việc nghe cha, nhìn tấm gương sống của cha để chọn đường đi cho mình. Bạn nào thấy đến đây là hiểu ý tôi rồi thì không cần đọc thêm phần sau nữa (vì có một số bạn ngại bài bình luận quá dài).

    Tôi xin kể hai câu chuyện có thật của hai người bạn thân cùng xóm, nuôi dạy con cái (một gia đình 7 người con, gia đình kia 9 người con). Thời xưa gia đình nào cũng đông con, nên các bạn sẽ biết ngay không người cha nào có đủ thời gian để “can thiệp sâu” vào cuộc đời của con cái mình! Một số bạn chắc thốt lên: ôi sung sướng làm sao! Còn những người con đó thì có đứa cùng quan điểm với các bạn, nhưng rất nhiều đứa hiện trách lại cha mình không dành thời gian cho chúng.

    Người cha thứ nhất với đàng con 7 đứa, do trước 75 có chức có quyền, làm ở bộ phận Quân tiếp vụ, hàng nhu yếu phẩm thừa mứa, tiền bạc rủn rỉnh, nên ăn nhậu liên miên, có lúc “dùng bia tắm” luôn (đôi khi đem cho ông bạn kia vài két). Thỉnh thoản cũng nhắc con cái học hành, đứa nào học điểm kém thì bị đánh đòn bằng nịt, bạt tai, phạt cắt bớt phần chi tiêu. Sau 75 ông mất chức, gia cảnh sa sút, ông bắt con đi bán vé số, đánh giày… làm đủ mọi việc, chiều nộp tiền hết cho ông, cái thói rượu chè vẫn không bỏ. Đến khi người anh đầu lớn lên, quản lý lại “công ty này” gồm 6 người em và cả ông, cũng vẫn những công việc cũ, lúc này ông đi làm thay người anh. Chỉ có điều người con trưởng “trả hiếu” là ông bị buộc ăn cơn bằng một cái chén có đục một lỗ lớn dưới đáy! (muốn chan canh ông phải dùng một ngón tay bịt cái lỗ đó!).

    Chuyện thứ hai, người cha đông con hơn. Ông chỉ là một công chức, công việc có khi phải làm ngày làm đêm, rất ít thời gian nhiều để chuyện trò chơi đùa với con cái. Hầu như sáng thức dậy thì Cha đã đi làm, tối đi ngủ thì cha chưa về, học hành thì đứa lớn dạy đứa nhỏ. Thỉnh thoản được nghỉ phép, ông kể chuyện cho con cái về những gương hiếu học, những gương hiếu thảo, lễ nghĩa, vợ chồng chung thủy, những gương anh chị em thương yêu nhau. Quan điểm sống của ông là “Dĩ hòa vi quý”, “tích đức, giúp người được thì giúp”. Ông kể về chuyện ông thuê tiền để ngồi nghe người ta chưởi mình; Trung thực không lấy cả một toa đầy hàng vô chủ. Ông không bao giời nghỉ học, nghỉ làm ngay cả khi đau yếu mà sức khẻo vẫn còn chịu đựng được. Ông khuyên con cố mà học nếu không buốn đi bán báo, bánh mì, kẹo kéo…

    Trong số 9 người con có một đứa con hoang nghịch hết thuốc chữa! học ngu không ai bằng! Hết khuyên nhủ, dọa nạt, đến đánh đòn (thường ông bắt con mằm sắp lưng để đánh vào mông, để tránh chấn thương phần xương và cơ), cuối cùng ông phải dùng “liệu pháp mạnh” là gởi con sống một mình xa nhà đến 70 km cho một người chú một tuần đến gặp 2 ngày để dạy học. Lúc đó người con mới 11 tuổi, ăn uống nhờ nhà hàng xóm, ngày làm bài tập, tối ngủ một mình, suốt 1 năm. Đứa con đã nhận thức được cha mình yêu thương mình vô cùng. Mình bị đau đớn, khổ cực một thì ông chịu về tinh thần gấp đôi. Nên nó đã nổ lực học hỏi, sửa đổi bản thân. Nó nên người là nhờ tình thương vô bờ của người cha và cả người chú, nó nhìn gương cha để tu dưỡng mình. Một số người con khác tự lo được, nên không bao giời chịu đòn, sau này cũng thành đạt nhưng lại trách sao cha không đánh đòn, hay la mắng mình!

    Anh Alan nhớ lời cha nói: phải không nghèo thì mới giúp người khác được. Tôi thì lại nhớ lời cha tôi nói: đến khi có con mới hiểu cha mẹ nuôi dạy con khó đến mức nào. Còn không biết đứa con lớn mới đi làm và đứa con nhỏ đang đi học nhớ câu nói nào của tôi khi khuyên bảo chúng đây?

    Có con cái noi gương cha mẹ để sống và cũng có con cái nhìn gương cha mẹ để sống khác đi! Chúng ta may mắn là có tâm linh để nhận thức được mình tồn tại, nên chúng ta có thể điều chỉnh mọi hành vi, quan điểm sống của mình theo hướng phù hợp với mình nhất.

    Reply
  • NGUYEN VAN DOAN

    Nhìn cái mặt ông nầy là biết ổng ” giỏi ” ! Người ổng trung thực – Tui là thầy bói ở Đà Nẵng Việt Nam

    Reply
  • Mr.N

    Bac’ Alan Phan giau` la` giau` o 2 cuc vang nay` nay`….^^ Chuc’ gia dinh bac hanh phuc’.

    Reply
  • Thao

    Chú Alan ơi, cháu hâm mộ chú quá, cả các anh con trai của chú nữa. Nói không phải đùa chứ các anh đã lập gia đình hay chưa để cháu xin làm con dâu của chú :D

    Reply
    • Alan Phan

      Không những chú không “dính” đến đời tư người khác, chú cũng không dám dính đến đời tư con cái. Có duyên thì sẽ gặp nhau thôi.

      Reply
      • TT

        Doc bai viet ve quan niem cua Chu Alan viet – va chot thay “ngan nhien” khi doc thay loi comment cua chi Thao.., ma khong can doc reply cua Chu Alan… thi da co the biet Bac se tra loi the nao. Chau rat thich cau reply cua Bac danh cho chi Thao…

        Reply
  • Song Hào

    Một xã hội tự do, những con người tự do, những thử nghiệm táo bạo, những thành quả vĩ đại.

    Reply
  • Đinh Mộng Dung

    Xin phép được gọi anh là anh,vì rằng tuổi em phải gọi anh là chú.Quả thật em rất ấn tượng với bài viết về nuôi dạy con của anh . Em cũng có một đứa con trai tuổi ổi ương và có lúc em cảm thấy rất bất lực với con . Mặc dù con em sinh ra từ hình thức đến tư chất có thể nói là ổn , và có thể coi là niềm ước ao với bất kỳ bà mẹ nào .
    Em đọc bài viết của Anh và thấy rất đồng cảm với quan điểm của Anh , có nhiều người và cả ông xã của em cho rằng dạy con phải hà khắc và quân phiệt với nó . nhưng Em lúc nào cũng muốn là bến bờ yêu thương và là nơi bình yên nhất đối với con .Đôi lúc em nghĩ yêu con như mình có bao giờ lại là một sai lầm, Cảm ơn Anh vì ít nhất cũng đã có một người nghĩ và làm như mình.

    Reply
  • vuong vu

    that dung :
    Với một doanh nghiệp thì mình có thể đứng tách rời ra để nhìn và quyết định một cách khách quan và nếu làm sai thì làm lại, nhưng dạy con thì không thể làm lại được, không thể khách quan, vì thế, quyết định của mình khó sáng suốt.

    Reply
  • phạm văn vụ

    mún dạy được con thì cách đơn giản nhất đó là hãy đặt vị trí mình ở con cái là được thôi!

    Reply
  • Tèo

    Đúng là hên xui và ở đây Chú ALan cực kỳ hên vì nếu cậu con đầu xanh đầu đỏ mà được sống ở xã hội công bằng dân chủ văn minh thì chắc chắn là ….. “KHỎI BÀN”

    Reply
  • Nguyen Huu Tinh

    Cám ơn chú về những câu trả lời trân thành, Cháu vừa cưới vợ và vợ cháu cũng đang thai nghén. Những câu trả lời của chú cung cấp cho cháu ít nhiều kinh nghiệm về vệc dạy bảo con cái.
    Chúc chú thật nhiều niềm vui và hạnh phúc trong cuộc sống.

    Reply
  • Micheal Hoang

    Kính Chú !
    Cháu tâm phục khẩu phục với câu nói của chú: dạy con khó hơn điều hành doanh nghiệp . Suy rông ra ” Tu thân khó hơn tề gia , tề gia khó hơn trị quốc, trị quốc khó hơn binh thiên hạ ” phải khong chú ?
    Kính chúc chú sức khỏe

    Reply
  • Tư Vấn giấy phép

    Làm ăn thất bại thì còn gầy dựng lại được ,con cái hư rồi thì cha mẹ ko có cơ hội làm lại ,nhưng chính đứa con mới là người có cơ hội làm lại cho chính bản thân mình !!

    Reply
  • Nguyen Thanh Tung

    Kính chú!

    Trước tiên, cháu phải chúng mừng chú, một người bố hạnh phúc!
    Đọc bài của chú cháu thấy rất ý nghĩa, sâu sắc mà nhiều điều cháu phải học.
    Cháu thích nhất câu “Tình yêu của cha mẹ dành cho con cái càng nhiều thì đứa con càng có nhiều cơ hội trở thành người tốt.”
    Mong chú có thêm nhiều bài viết hay nữa cho chúng cháu được mở rộng, sâu về cách nhìn nhận vấn đề.
    Cảm ơn chú nhiều!

    Reply
  • halong

    Đúng là có con cái rồi thì mới hiểu cha mẹ dạy con khó tới mức nào. Cháu cũng có con ở cái tuổi dở dở ương ương mà nhiều lúc không biết phải dạy con thế nào nữa.

    Reply
  • phuoc tran nguyen

    Chao anh Alan,
    Vua doc de^` tua “Day con kho’ ho*n chuc la^`n dieu hanh doanh nghiep, va dau da^u hon nhieu vi khong the lam lai duoc” , to^i thich qua’ vi` do’ la` su that 100%.
    Cang doc nhung loi chia se cua anh, toi cang ta^m phuc & khau phuc. Vo chong chung toi co’ 3 chau sinh ra tai My, va chung toi cung trai qua nhung cu’ “nhuc dau” nhu anh ke. May man la` no*i toi lam viec co’ free counselor nen chung toi vuot qua nhung kho’ khan nay.Toi suy ra chia khoa cua su tha`nh cong nay chinh la` “uncondition love” (bao gom tough love) va` cac chau da thanh co^ng rat nhieu trong xa hoi My ngay hom nay.
    Toi muon no’i them diem nay THANH CONG & HANH PHUC phai song song, vi` co’ nhieu cha’u chi muon nghe lo`i cha me dat duoc THANH CONG tren phuong dien vat chat, ma` tinh than khong thoai mai,thi do’ chi la` 1/2 cua THANH CONG ma` thoi.Moi ca’ nha^n deu co’ 1 so thich rieng tu* khong ai giong ai ca,do do’ cac bac lam cha me phai de con cai co’ su* chon lua rieng cho minh, chung toi chi dung TINH THUONG de bay to su hanh dien voi cac chau mo^i khi chung thanh cong, va` khuyen khich mo^i khi chung that bai.
    Vai hang xin chia xe kinh nghiem ban than voi cac bac lam cha me. Thanh that cam on anh Alan da chia xe su Thanh Cong & Kinh Nghiem cua minh. Toi rat uoc ao duoc doc cac sach cua anh.
    Mrs. Phuoc Tran Nguyen
    Orlando, Florida

    Reply
  • Dương Dũng

    Rất cám ơn bài viết của chú, thưa chú Alan Phan!

    Reply
  • linh 8X

    Cháu rất tâm đắc các bài viết hay trả lời phỏng vấn của bác Alan về các vấn đề trong XH và gai đình. Tuy nhiên, cháu tâm đắc nhất là nhưng quan điểm của bác trong vấn đề dạy con. Có lẽ, vì là phụ nữ nên cháu quan tâm đến gia đình nhiều hơn vì theo cháu gia đình là tế bào của xã hội. Hơn nữa cá nhân cháu chưa thể đóng góp gì nhiều cho XH vậy thì trước hết mình hãy cố gắng nuôi dạy con thành người không xấu cho XH.
    “Đó là một văn hóa tự lập tốt của Mỹ, rất phổ thông với các thiếu niên mới lớn. Cũng có thể do gia đình khuyến khích tư duy tự lập, luôn tìm câu hỏi cho mình.
    …Mình sai thì mình phải nhận mình sai, không lấy uy quyền để bắt con phải nghe theo.
    …Đối với tôi, mình luôn luôn có thể sai.
    …Tôi không phê bình lối dạy con nào. Mỗi gia đình dạy con một lối. Nếu cho con hình thức tự lập và không áp đặt thì tư duy chúng sẽ phóng khoáng hơn, ra thế giới chúng sẽ hòa nhập tốt hơn.”
    –> Giá mà ai cũng hiểu được như thế khi mà chồng cháu là người Trung, hơi gia trưởng 1 chút nhưng ko bao giờ chịu nhận mình sai hay có lỗi với cả ba mẹ và vợ con. Mặc dù anh ấy là thấy giáo ngoại ngữ, cũng đọc sách, báo chí nước trong nước ngoài khá nhiều và cũng am hiểu tâm lý ấy thế mà làm được (vận dụng) trong hoàn cảnh thực tế gia dình nhỏ bé của mình lại ko dễ chút nào. Sỹ diện cũng khiến cho mình ko dám thừa nhận mình sai.
    “…Nhưng có lẽ ở Mỹ nó mới sống được như vậy.” –> Điều này rất đúng khi mà cuộc sống ở VN rất chuộng hình thức, con người đánh giá lẫn nhau trước hết qua cái nhìn bên ngoài và nhiều vấn đề còn cố chấp với những suy nghĩ cũ.
    “Sống ở nhiều nước khác nhau, ông thấy cái hay nhất của gia đình Việt là gì?
    TS Alan Phan: Cái hay nhất là sự gắn bó chặt chẽ, tuy sự gắn bó này đôi khi gây ra rào cản và xích mích rất khó chịu. Nhưng dường như mọi người thương yêu nhau, lo lắng cho nhau hơn các gia đình Mỹ?”
    –> Điều này cũng rất rất đúng nhưng cha mẹ VN rất khó biết đâu là điểm dừng của yêu thương và bảo bọc quá mức. Giá mà có câu lạc bộ giao lưu về những quan điểm, tư vấn và trải nghiệm thực tế qua cách nuôi dạy con thì hay biết mấy nhỉ? VN cái gì cũng tốn tiền nên tự mình phải đặt mình vào trường hợp của con để mà tự cảm nhận và suy nghĩ thôi chứ đọc nhiều, biết nhiều mà chẳng vận dụng được bao nhiêu. Khó lắm thay, quan niệm của XH cũng như lối sống nó ăn vào máu vào da thịt của mình rồi.
    Một lần nữa cho cháu cám ơn bác Alan.

    Reply
  • chao chu Alan Phan !

    Chau da & dang song o US tren 20 nam, chau rat thich ve VN song luon, vi chau nghi cuoc song gia dinh & con cai o VN co phan am cung hon o my (theo rieng chau nghi the) 2 hom truoc chau co xem youtube nhung cuoc noi chuyen cua chu, chau rat ham mo & cung co vao trang web cua chu de doc mot so bai cua chu, cam on chu chia se nhung kinh nghiem huu ich ve quang duong chu da trai qua. Chao chu Alan Phan.

    Reply
  • Thắng

    Có người cha phát tiền cho con ( tập quản lý tiền bạc ) rất sớm, tôi lại thấy tiếp xúc tiền từ hồi trẻ thơ làm đứa trẻ mất đi sự hồn nhiên đáng quý. Không biết ý kiến của ” già Alan ” và các BCA như thế nào cho tôi tham khảo với?

    Cảm ơn.

    Reply
  • Minh Thuy

    Chúc mừng Cô chú có hai anh rất thành đạt và hạnh phúc trên đất Mỹ. Qua tâm sự của chú cháu thật sự ngưỡng mộ chú, một doanh nhân thành đạt và hơn nữa là một người cha thành công và hạnh phúc. Đúng như chú nói nói việc này khó hơn nhiều việc điều hành một doanh nghiệp. Rất nhiều doanh nhân Việt nam có thể thành công trên thương trường nhưng họ lại không ý thức ( hay thất bại) được việc dạy con và dành thời gian nhất định choncon cái. Cháu thực sự chia sẻ quan điểm của chú: con cái phải được tự do lựa chọn nghề nghiệp theo sở thích. Cháu đã rất ấn tượng khi nghe một người cha Úc Có một người cha Úc nói rằng: ” tôi có đưa ra quan điểm của mình khi các con tham khảo ý kiến nhưng chúng sẽ tự quyết định vì đó là cuộc sống của chúng và chúng tự chịu trách nhiệm về việc chúng làm. Chúng sẽ trở thành người ngư chúng muốn, tôi cũng không muốn chúng bắt trước minh”. Một quan điểm mà không phải nhiều bậc cha mẹ ở Việt nam làm được. Giờ nghe chú chia sẻ cháu càng thấm thía và cố gắng trong sự nghiệp nuôi dạy con cái. Và một điều nữa chú chia sẻ: tình yêu thương không điều kiện của cha mẹ là bến bờ cho
    Con cái mỗi khi chúng sa ngã. Cháu sẽ luoin ghi nhớ những kinh nghiệm của chú. Kính chúc chú sức khoẻ dồi dào.

    Reply
  • Tran Viet Duc

    Chào Chu Alan!

    Cháu vừa lên chức ba 8 ngày, điều hành 1 doanh nghiệp thì cháu đã thực hiện 3 năm nay. Qua những chia sẻ về gia đình rất tư nhiên, sinh động nhưng logic đó thực sự có ý nghĩa thực tiễn rất nhiều cho cháu và thế hệ tương lại. Ước mong nhận được nhiều chia sẻ thú vị của Chú!

    Chúc Chú mạnh khỏe, an lành!

    Reply
  • Vũ Nhật Tuấn

    Kĩnh chào bác Alan.
    Cảm ơn bác vì bài viết của bác rất có ý nghĩa.Bác là người Việt mà lại sống và làm ăn ở nhiều quốc gia nên bác đã hiểu rất nhiều điều về các nền văn hóa khác nhau.Vậy mà việc nuôi con bác còn cảm thấy khó hơn điều hành doanh nghiệp.Cháu có một thằng con trai lên 5tuổi, và cháu nhận thấy ở môi trường Việt nam mà gia đình có nuôi con tốt theo kiểu Mỹ thì cũng khó mà cho trẻ tốt được.Vì Việt nam ra đường là ô nhiễm đủ thứ.không khí ô nhiễm , xã hội ô nhiễm, nhà trường ô nhiễm.Nói thế thì hơi tiêu cực nhưng thật sự là vậy.trẻ con đi học mà ko được làm ” cháu ngoan bacs hồ thì mặt buồn thiu”.thằng cu tí nhà cháu đi mẫu giáo thôi mà kô được cháu ngoan bác hồ là nó buồn lắm.Cháu đành động viên nó là cô giáo hết giấy khen rồi.có nhiều bạn giống con.
    Cháu được đi lao động ở nước ngoài về có đem theo một ít vốn liếng, nhưng về chỉ đủ làm cái nhà là hết.còn lại cũng lại là một thảo dân bình thường.Kô công chức, lại đi làm thuê cho người ta để kiếm tiền.Cháu không có tiền và cũng chưa có tư duy kiếm tiền tốt,chính vì thế mà cháu hay vào đọc các bài viết về cách làm giàu cũng như những bài viết liên quan đến cách làm ra đồng tiền một cách chính đáng.Cháu rất tâm đắc với những bài viết về kinh tế tài chính của bác.Nói chung là có nhiều vấn đề vĩ mô mà cháu thấu hiểu được.
    Bác đã cho cháu hiểu được thế nào là phải làm việc một cách chăm chỉ , thông minh để kiếm ra dồng tiền và cũng học cách làm người. cách dạy con cái…
    Cảm ơn bác rất nhiều.Xin Chúa ban cho bác sức khỏe và sự minh mẫn để có thể làm điều gì đó cho đất Việt thay đổi dù là chút ít.

    Reply

Để lại một nhận xét

© 2014 GÓC NHÌN ALAN

Scroll to top